واكنشى از جانب حكام عباسى ، باتوجه به شيوع روايات فراوان دربارهء ظهور مهدى و اين‌كه وى به اعتقاد شيعيان ، دوازدهمين امام از امامان اهل بيت است و اوست كه قيام خواهد كرد و بساط ظلم و ستم را برخواهد چيد و حكومتى برپايه عدل و داد برپا خواهد ساخت ، طبيعى مىنمود . هم‌چنان‌كه نگاه داشتن امام يازدهم به صورت تحت الحفظ در شهر نظامى سامرا و كنترل شديد اوضاع داخلى منزل امام گوياى اين است كه عباسيان بر آن بودند تا از ولادت امام دوازدهم جلوگيرى كنند . امام ضمن اشاره به اين خواستهء عباسيان ، اظهار خشنودى مىكرد كه در اين توطئه خود موفق نشدند و خداوند آرزوى آنان را بر باد داد . « 1 » كلينى روايت ديگرى نقل مىكند كه وقتى يكى از دشمنان امام عسكرى عليه السّلام به نام زبيرى درگذشت ، امام عليه السّلام به يكى از اصحاب خويش فرمود : جزاى كسى كه به اولياى خدا دروغ ببندد همين است . او گمان مىكرد مرا خواهد كشت و نسلى براى من نخواهد بود اما قدرت خدا را چه ديده است . « 2 » بدين ترتيب امام عليه السّلام به منظور حفظ جان فرزند و جانشين خود ، ناچار بود تا ولادت وى را ، به جز از شيعيان مورد اعتماد و خواص خود ، پنهان نگه دارد . به طورى كه هنگامى كه امام عليه السّلام از دنيا رفت ، بسيارى بر اين باور بودند كه آن حضرت هيچ فرزندى نداشت . اما در كنار اين‌ها ، مسألهء اساسى ديگرى كه مىبايست امام عسكرى عليه السّلام به آن توجه مىداد و بر آن تأكيد مىكرد اين بود كه فرزند و جانشين آن حضرت ، همان مهدى موعود است كه غايب خواهد شد . از اين‌رو مشاهده مىشود كه هرجا امام به معرفى فرزند خويش ، به‌عنوان جانشين و امام بعد از خود پرداخته به اين مسأله هم اشاره داشته است . احمد بن اسحاق در بيان گفت‌وگوى مفصل خويش در

--> ( 1 ) . صدوق ، همان ، ص 407 . ( 2 ) . كلينى ، الكافى ، ج 2 ، ص 449 .